Roelien Attema – Sleuteltechnologieën: “Innovation is anything, but business as usual”
Hoe het begon
De herijking sleuteltechnologieën (2023) leverde een lijst van vierenveertig technologieën in acht categorieën. Ze vormden de basis voor de Nationale Technologie strategie (NTS 2024), welke is uitgewerkt in tien actieagenda’s (2025) met drieënvijftig grootschalige, meerjarige innovatieprogramma’s.
Er zit vast een kern van waarheid in sommige kritieken op het doorlopen proces en het resultaat: “te weinig goede/open discussie”, “oude wijn in nieuwe zakken”, “sommige relevante stakeholders zijn niet of te weinig betrokken”, “te traag”, “te gericht op technologie en te weinig aandacht voor publieke waarden” etc. Maar de agenda’s zijn ook het tastbare resultaat van een brede groep betrokken professionals die zich vrijwillig hebben ingezet om Nederland een beetje beter en sterker te maken en die samen stappen vooruit willen zetten.
De lijsten, strategie en agenda’s dragen een belofte in zich. Niet alleen de belofte van technologische innovaties. Maar ook de belofte van een stap vooruit op de verschillende urgente maatschappelijke transities. De belofte van een sterkere Nederlandse economie en het ontstaan van nieuwe bedrijvigheid en markten. De belofte van focus, krachten bundelen en impact.
Waar we naar toe gaan
“Meer actie en misschien minder agenda” zei Prins Constantijn op het KIA ST Event waarbij de actieagenda’s werden aangeboden aan demissionair minister van Economische Zaken Vincent Karremans. Vanuit die gedachte kwamen ruim 40 engineers met een breed variërende achtergrond bijeen op het NAE-Forum over sleuteltechnologieën op 15 april 2026.
Op zoek naar een antwoord op de vragen: “Wat kan ik morgen doen in mijn werkveld, binnen mijn organisatie zodat ik actief bijdraag aan de strategische richting van Nederland?” en “Hoe kan de Netherlands Academy of Engineering vanuit haar unieke positie de meeste toegevoegde waarde leveren?”
De beste keynote speaker voor dit onderwerp is Peter Stolk, voorzitter van de Kennis- en Innovatieagenda Sleuteltechnologieën. Hij nam ons mee in twee modellen voor innovatie, die vanzelfsprekend in balans moeten zijn: top-down richtinggevend en bottom-up exploratief. Het wordt de uitdaging om beide te faciliteren vanuit de NTS, om de verschillende regio’s met hun eigen kenmerken qua industriële bedrijvigheid en kennispositie goed aan te haken, om doorsnijdende thema’s zoals talentontwikkeling niet ‘verkokerd’ per sleuteltechnologie op te pakken, om valorisatie over verschillende domeinen heen te realiseren en elkaar te inspireren. En zo zullen we allemaal nog een groot aantal uitdagingen kunnen benoemen.
Wat mij betreft is de belangrijkste uitdaging aan ons allen: laten we vanaf nu de geformuleerde ambitie gaan realiseren door actie. Klein en groot. Individueel en gezamenlijk. Heel praktisch en meer strategisch. Laten we experimenteren en elkaar inspireren. “Innovation is anything, but business as usual .”
